کارگردان‌هایی که در سال ۲۰۱۸ باز‌می‌گردند

سال ۲۰۱۷ از حیث حضور کارگردانان بزرگ سال ویژه ای نبود. شاید کریستوفر نولان، استیون اسپیلبرگ، گیرمو دل تورو و ریدلی اسکات را بتوان مهم ترین کارگردانانی دانست که امسال فیلمی برای اکران داشتند. هر چند چهره هایی مثل کاتری بیگلو، وودی آلن، جورج کلونی و آنجلینا جولی هم بودند که البته آثارشان چندان با نظر منتقدان همراه نبود. اما سال ۲۰۱۸ از این حیث کاملا متفاوت است و چهره های قابل توجهی در صف آثارشان قرار دارند.

اسپایک لی

سه سال بعد از شای- رک، اسپایک لی کارگردان سیاه پوست سینمای امریکا با «کلنزمن سیاه» بر می گردد. اثری که داستان آن در کلرادو اسپرینگز روایت می شود و باز فیلمی در مورد سیاه پوستان است. «کلنزمن سیاه» در مورد یک کارآگاه آفریقایی- آمریکایی است که در شاخه محلی کوکلس کلان ها نفوذ می کند و در نهایت به ریاست آنها هم می رسد. با توجه به سیاست های نژادپرستانه دولت دونالد ترامپ احتمال دارد در صورتی که این اثر خوش ساخت از کار درآمده باشد فرصتی برای جایزه گرفتن نصیبش شود. با توجه به این که هنوز تاریخ اکران آن مشخص نشده اصلا بعید نیست که سازندگانش منتظر دیدن نتیجه کار و سرمایه گذاری احتمالی در فصل جوایز باشند. جان واشنگتن، پسر دنزل واشنگتن در کنار آدام درایور و تافر گریس از مهم ترین بازیگران ساخته جدید اسپایک لی هستند.

گاس ون سنت

ساخته جدید گاس ون سنت را قرار نیست در کن ببینیم و منتظر هو شدن آن باشیم. این فیلم همین ژانویه در ساندنس روی پرده می رود و برای اکران عمومی در ماه می برنامه ریزی می کند. فیلمساز ۶۵ ساله اهل کنتاکی به سنت قریب به اتفاق آثار کارنامه کاریش این بار هم بازیگران درجه یکی دارد. او که در فیلم های قبلیش با چهره هایی مثل شان پن، مت دیمون، متیو مک کانهی و جاش برولین همکاری کرده در ساخته جدیدش سراغ واکین فینیکس، جوناهیل، جک بلک و رونی مارا رفته است. از آنجایی که این اثر محصول آمازون است به نظر می رسد تقریبا برخلاف قریب به اتفاق آثار قبلی ون سنت باید منتظر یک فیلم مخاطب پسند باشیم. «گران نباش او خیلی نمی تواند روی پا راه برود» در مورد جان کالاهان است که در ۲۱ سالگی به دلیل تصادفی فلج می شود و به عنوان راهی درمانی رو به سوی نقاشی می آورد.

دیمین شزل

بعد از موفقیت با «وپیلش» و بردن جایزه اسکار کارگردانی در ۳۲ سالگی به خاطر «لالالند» احتمالا خیلی از مخاطبین و منتقدین منتظر دیدن فیلم جدید دیمین شزل هستند. او این بار موسیقی جاز را کنار گذاشته و برخلاف دو اثر قبلی سراغ اقتباسی از زندگی نیل آرمسترانگ رفته است. «اولین نفر» همزمان با آغاز فصل جوایز آینده در ۱۲ اکتبر اکران عمومی می شود و شاید اولین بار آن را در کن، ونیز یا تورنتو ببینیم. این فیلم با بازی ریان گوسلینگ و کلر فوی ساخته می شود و نگاهی به عملیات پرحاشیه آپولو ۱۱ در روز ۲۰ جولای ۱۹۶۹ هم خواهدداشت.

 

بری جنکینز

Barry Jenkins, by Daniel Bergeron. Indiewire 2016. No PR/No Release on file.

بعد از آن که «مهتاب» در یک پایان بندی «لالالندی» توانست اسکار بهترین فیلم سال گذشته را ببرد، بری جنکینز کارگردان ۳۸ ساله آن تبدیل به چهره ای مشهور شد. جنکینز که تا پیش از «مهتاب» فقط یک فیلم کارگردانی کرده بود به ناگاه و با ساخت فیلمی در حمایت از همجنس بازان خودش را در کنار بزرگ ترین چهره های تاریخ سینما می دید. جایگاهی که بسیاری از بزرگان سینما معتقدند استحقاق آن را نداشته. حالا این کارگردان سیاه پوست می خواهد خودش را با «اگر خیابان بیل می توانست صحبت کند» به اثبات برساند. این فیلم اقتباسی از رمانی به همین نام نوشته جیمز بالدوین است و روایت آن در مورد مرد سیاه پوستی است که به خاطر جرم نکرده دستگیر شده و همسر باردارش قصد دارد بی گناهی او را ثابت کند. ساخته جدید جنکینز بازیگر بسیار مشهور ندارد و شاید رجینا کینگ و دیوید فرانکو سرشناس ترین بازیگران آن باشند.

تری گیلیام

اگر از طرفداران سینمای دیوانه وار و دیوانه کننده تری گیلیام هستید احتمالا سال هاست منتظر جدیدترین ساخته او مانده اید. ۲۸ سال از روزی که کار بر روی این پروژه را آغاز کرده می گذرد و طبق ادعاها هفده سال مشغول ساخت «مردی که دن کیشوت را کشت» بوده است. ساخته جدید تری گیلیام تلفیقی از ژانرهای ماجرایی، کمدی و فانتزی است. محصول جدید آمازون البته هنوز تاریخ پخشی ندارد و احتمال این که نخستین بار در یکی از جشنواره های صاحب نام روی پرده برود هست. در این فیلم جاناتان پرایس نقش دن کیشوت را بازی می کند و آدام درایور، الگا کورلینکو، استلن اسکارسگارد و جیسون وتکینز از دیگر بازیگران آن هستند. داستان این فیلم در مورد یک مدیر تبلیغات است که از لندن قرن بیست و یکم به لامانشان قرن هفدهم می رود. جایی که دن کیشوت او را با سانچو پانزا اشتباه می گیرد.

مایک لی

علاقه مندان به سینمای هنری و جشنواره ای امسال می توانند جدیدترین اثر فیلمساز مشهور بریتانیایی مایک لی را ببینند. فیلم جدید او درمورد حادثه «پیترلو» یا قتل عام منچستر است. حادثه ای که ۲۰ سال پیش اتفاق افتاده و عده ای از مردم شهر منچستر و شهرهای حومه آن برای اصلاحات پارلمان دست به اعتراض زدند. ماکسین پیک و پیرس کویگلی بازیگران ساخته تازه مایک لی هستند که از تولیدات آمازون است. او سال ۲۰۱۴ از فیلم «آقای ترنر» رونمایی کرد که به جز نامزدی نخل طلای جشنواره کن و بردن جایزه بازیگری مرد از این فستیوال توانست نامزد ۴ جایزه اسکار هم بشود.

ترنس مالیک

DUBAI, UNITED ARAB EMIRATES – DECEMBER 12: Director Terry Gilliam during a portrait session on day two of The 5th Annual Dubai International Film Festival held at the Madinat Jumeriah Complex on December 12, 2008 in Dubai, United Arab Emirates. (Photo by Gareth Cattermole/Getty Images) *** Local Caption *** Terry Gilliam

ترنس مالیک کارگردان گزیده کار آمریکایی هم در سال ۲۰۱۸ فیلم دارد. اگرچه او بعد از «درخت زندگی» هر چه ساخت با انتقادهای شدید منتقدان همراه شده اما این بار سوژه فیلم جدیدش می تواند توجهات بیشتری را به خود جذب کند و شاید به خاطر آن در فصل جوایز آینده هم بدرخشد. ساخته جدید مالیک داستان زندگی یک شهروند اتریشی است که به خاطر سرباز زدن از حضور در جبهه های جنگ جهانی دوم اعدام می شود. فیلم مالیک بازیگر مشهور هالیوودی ندارد و آگوست دیهل، والرذی پنر و مایکل نیکویست فقید در کنار تنی چند از بازیگران سینمای اتریش و آلمان در این فیلم بازی می کنند. تهیه کننده این اثر استودیوی فیلمسازی مشهور آلمانی، بابابزرگ است.

آلفونسو کوارون

پنج سال بعد از موفقیت «جاذبه» آلفونسو کوارون سراغ ساخت فیلم جدیدش یعنی «رم» رفته است. فیلمی که ظاهرا حال و هوای آثار ناچورالیستی ابتدای کارش را زنده می کند و داستان آن در مکزیکوسیتی دهه هفتاد اتفاق می افتد. از سال ۲۰۰۰۱ و بعد از ساخت فیلم «و مادرت هم»، این نخستین بار است که کوارون فیلمی را در کشور خودش، مکزیک کارگردانی می کند. مارینا دی تاویرا، مارکو گرف، اینوک لیانیو و… بازیگران ساخته جدید کارگردان «هری پاتر و زندانی آزکابان» هستند.

لاسلو نمش

سال ۲۰۱۵ وقتی با فیلمی با موضوع هولوکاست راهی جشنواره بین المللی فیلم کن شد، خیلی ها او را نابغه سینمای مجارستان نامیدند. او خیلی زود به عضویت هیئت داوران جشنواره مشهور فرانسوی هم درآمد و از فیلمسازی مدتی فاصله گرفت اما لاسلونمش امسال با فیلم جدیدش به سینماها بر می گردد تا بتوانیم راحت تر در مورد آثار او قضاوت کنیم. هر چند فیلم جدید او یعنی «غروب آفتاب» هم مضمونی تاریخی دارد و در مورد زندگی زنی در بوداپست پیش از جنگ جهانی اول است. جولی جکب بازیگر فیلم قبلی او، «پسر سائول» در این اثر هم او را همراهی می کند.

استیو مک‌کویین

بعد از ساخت «۱۲ سال بردگی» استیو مک کویین سال های آرامی را سپری کرد. او امسال اما بالاخره از فیلم جدیدش پرده برداری خواهدکرد. از سال ۲۰۱۳ که با فیلم قبلی اش توانست اسکار بهترین اثر سال را به خود اختصاص دهد تاکنون او فقط یک موزیک ویدیو برای کانیه وست ساخته است. «بیوه‌ها» اقتباسی از سریال درام دهه ۸۰ شبکه ITV و در مورد چهار زن است که پس از کشته شدن شوهرهایشان در یک دزدی، می خواهند کار آنها را کامل کنند. وایولا دیویس، الیزابت دبیکی، میشل رودریگز، کالین فارل و لیام نیستن از مهم ترین چهره های حاضر در این اثر هستند.

استیون سودربرگ

استیون سودربرگ را بیشتر با فیلم های پرستاره اش، مجموعه «اوشن» می شناسیم. او امسال اما سراغ یک تیم کمتر شناخته شده آمده و با چهره هایی مثل کلر فوی، جاشوآ لئونارد، جوتو تمپل و… داستان زنی را روایت می کند که از مشکلات ذهنی رنج می برد. او در برابر بزرگ ترین ترس خودش قرار می گیرد. ترسی که نمی دانیم واقعی است یا زاده ذهن بیمار اوست. جالب است بدانید کل این فیلم با یک گوشی آیفون ضبط شده است. سودربرگ امسال در قامت تهیه کننده هم فیلم زنانه «هشت یار اوشن» را کار خواهدکرد.

نوشته کارگردان‌هایی که در سال ۲۰۱۸ باز‌می‌گردند اولین بار در نقد فارسی. پدیدار شد.

Powered by WPeMatico

فیلم‌هایی که کارگردان‌های زن ایرانی در سال ۹۶ ساختند

در اکران سال جاری، کارگردانی ۱۳ فیلم و تهیه کنندگی ۹ فیلم را زنان برعهده داشته اند. عملکرد بانوان فیلمساز را بررسی کرده ایم تا ببینیم هرکدام از آثار چه ژانری دارند، فروش شان چقدر بوده، کیفیت فیلم ها چیست و…

اکران سال ۱۳۹۶ چند ویژگی منحصر به فرد دارد. آن چه سوژه این مطلب شده، حضور چشمگیر کارگردان های زن است به طوری که شاهد ۱۳ فیلم از خانم ها بوده ایم. این آماری منحصر به فرد است و هیچ سالی چنین عددی جلوی نام بانوان کارگردان کشورمان نبوده است. نکته ویژه این که در فیلم ها تنوع موضوعی رعایت شده است و خانم ها در ژانری خاص نمانده اند.

در میان ۱۳ فیلم می توان آثار درام اجتماعی، ملودرام، کمدی، دفاع مقدس و مستند مشاهده کرد. فارغ از فروش فیلم ها، تعدد کارگردان های زن و تنوع موضوعی شان یک امتیاز است که به نام سال ۹۶ ثبت شده است. جدا از این تهیه کنندگان خانم هم از اکران سهم داشتند؛ ۹ تهیه کننده فیلم های خود را روانه اکران کردند و از این منظر هم اتفاقی ویژه رخ داده است. این ها سوای حضور مستمر خانم ها در پشت دوربین و فعالیت های فنی است. چرا که سینمای ما همیشه از بانوان در رشته های مختلف بهره برده اما سهشان از کارگردانی و تهیه کنندگی ناچیز بوده است.

پوران درخشنده؛ زیر سقف دودی

Zire saghfe doodiمیزان فروش: دو میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومان
رتبه در جدول فروش: ۱۴
ژانر: ملودرام
ستاره ها: فرهاد اصلانی، مریلا زارعی، بهنوش طباطبایی، شهرام حقیقت دوست

درباره فیلم: «زیر سقف دودی» روایت بحران عاطفی میان زن و شوهرها است. ایده ای که درخشنده انتخاب کرد، سال ها است مغفول مانده و به همین خاطر در غالب نقد و نظرها ابتدا ایده فیلم مورد توجه قرار گرفته است. از نظر کیفی، فیل مخاطب هدف را سرگرم می کند و منظورش را هم می رساند اما مخاطب سختگیر که دوست دارد بسیاری از مفاهیم را در زیر لایه های قصه ببیند، «زیر سقف دودی» چندان باب طبعش نیست. فیلم سال پیش در جشنواره فجر رونمایی شد و دو سیمرغ بهترین چهره پردازی (ایمان امیدواری) و بهترین نقش اول زن (مریلا زارعی) را از آن خود کرد.

درباره کارگردان: پوران درخشنده از نخستین فیلمسازان زن سینمای ایران است و فعالیت او مستمر بوده و خانم درخشنده کارش را با مستندسازی شروع کرد و سال ۹۵ اولین فیلم بلند خود یعنی «رابطه» را ساخت. در کارنامه او شش فیلم سینمایی دیده می شود و جالب تر این که خودش تهیه کنندگی آن ها را برعهده داشته است. درخشنده از جمله فیلمسازانی است که دغدغه پرداختن به مسائل اجتماعی دارد و دوربینش غالبا مشکلات کودکان خاص را قاب گرفته است. «هیس دخترها فریاد نمی زنند!» جسورانه ترین فیلم درخشنده است که در اکران عمومی بیش از دیگر فیلم هایش مورد توجه قرار گرفت.

تهمینه میلانی؛ ملی و راه های نرفته اش

Mali_va_rahhaye_narafteashمیزان فروش: یک میلیارد و ۹۸۰ میلیون تومان
رتبه در جدول فروش: ۲۲
ژانر: درام اجتماعی
ستاره ها: میلاد کی مرام، ماهور الوند، السا فیروزآذر، جمشید هاشم پور

درباره فیلم: تهمینه میلانی در چهاردهمین فیلم سینمایی خود، سراغ یک سوژه رفت که بارها نمونه هایش را در فیلم ها دیده بودیم. او اما احساس کرد همچنان در بخشی از جامعه نگاه واپسگرایانه نسبت به زنان وجود دارد و باید از طریق یک فیلم سینمایی هشدار دهد. او در طول اکران گاهی متهم بود که شرایط زنان مثل گذشته نیست و نمی توان این حجم از تحجر نسبت به آن ها را باور کرد. میلانی هم در مقابل شاهد مثال می آورد که متاسفانه در بخش هایی از جامعه همچنان زنانی هستند که از کمترین حق برخوردارند. «ملی و راه های نرفته اش» از نظر قصه گویی موفق عمل می کند و مهمتر اینکه میلاد کی مرام و ماهور الوند به عنوان بازیگران نقش اصلی حضور موفق جلوی دوربین دارند. این نشان از پختگی میلانی در کارگردانی دارد.

درباره کارگردان: تهمینه میلانی اولین کارگردانی است که فیلمش (آتش بس ۱) وارد باشگاه میلیاردی شد. این یعنی تهمینه میلانی می تواند فیلمی بسازد که مقبول گیشه باشد. به ویژگی دیگر او یعنی صراحت لهجه اش هم اشاره کردیم که گاهی البته دردسر ساز شده است. تهمینه میلانی کارش را با فعالیت در پشت دوربین شروع کرد و خیلی زود روی صندلی کارگردانی نشست.

روح انگیز شمس؛ دخترعمو و پسرعمو

میزان فروش: یک میلیارد و ۵۱۰ میلیون تومان
رتبه در جدول فروش: ۲۴
ژانر: کمدی
ستاره ها: مجید صالحی، نیوشا ضیغمی، لاله مرزبان، فاطمه گودرزی، مریم امیرجلالی، محمود عزیزی

درباره فیلم: زنان کارگردان در سال ۹۶ سهمی از کمدی هم داشتند که آن را روح انگیز شمس ساخته است. «دختر عمو و پسرعمو» روی چند موقعیت و شوخی تکیه کرده و زحمت خنداندن مخاطب به عهده مجید صالحی گذاشته شده است. این فرمولی است که خیلی ها از آن استفاده کردند و حالا جذابیتی که باید ندارد. فیلم قصه دلدادگی دخترعمو و پسرعمو، مشکلات بر سر راه ازدواج آن، تضاد بین نسل ها و… روایت می کند؛ بدون پیچیدگی خاص و لحظات ویژه. «دخترعمو و پسرعمو» در قیاس با هفت کمدی صدر جدول ظاهرا باید شکست خورده لقب گیرد، اما وقتی بدانیم در شرایط مناسبی روی پرده نرفت و بازیگرانش به اندازه مثلا «گشت ۲» صاحب قدرت در گیشه نیستند، فروش یک و نیم میلیاردی اش را امتیاز به حساب می آوریم.

درباره کارگردان: روح انگیز شمس سال ۷۲ کارش را با «ایوب پیامبر» به عنوان منشی صحنه کلید زد و تا سال ۸۹ در این حرفه ماند. علاوه بر این چند فیلم کوتاه و یک تله فیلم هم ساخته است. او بعد از تجربه دستیار کارگردانی در «دل بی قرار» ساخته قربان محمدپور، پشت دوربین اولین فیلم بلند سینمایی خود یعنی «دخترعمو و پسرعمو» ایستاد. شمس مدیر و برنامه ریز سریال «یوسف پیامبر (ع) هم بوده است.

سحر مصیبی؛ صفر تا سکو

میزان فروش: ۳۸۱ میلیون تومان
رتبه در جدول فروش: ۴۷
ژانر: مستند
ستاره ها: الهه، شهربانو و سهیلا منصوریان

درباره فیلم: سال پیش و در جشنواره سینماحقیقت، فیلمی اکران شد و خیلی زود توانست نظرها را جلب کند. «صفر تا سکو» روایت زندگی الهه، شهربانو و سهیلا منصوریان، قهرمانان ووشوی کشورمان است که مسیری سخت را برای رسیدن به نقطه کنونی طی کرده اند. این سه خواهر در فقر و تنگدستی بزرگ شدند اما اراده پولادین آن ها باعث شد مدال های مختلفی در رشته ووشو به دست بیاورند و حالا آوازه شان از مرز کشورمان فراتر رفته است. احسان علیخانی با دیدن «صفر تا سکو» آن ها را به برنامه «ماه عسل» آورد و این گونه هم خواهران منصوریان مشهورتر شدند و هم نام فیلم سر زبان ها افتاد. ویژگی مهم «صفر تا سکو» روایت صادقانه زندگی سه خواهر است که گذشته شان را مخفی نمی کنند، با دوربین راحت هستند و مهمتر اینکه شادی و غم و شکست و پیروزی شان را همزمان می توان دید.

درباره کارگردان: سحر مصیبی سال ها به عنوان منشی صحنه فعالیت کرد و در دو فیلم سینمایی به عنوان برنامه ریز حضور داشت. «صفر تا سکو» نخستین تجربه کارگردانی اوست که احتمالا زمینه ای است برای ساخت فیلم بلند سینمایی. نکته جالب درباره «صفر تا سکو» ترکیب زنانه آن است. منیژه حکمت پخش فیلم را برعهده داشت و مهتاب کرامتی به همراه طهورا ابوالقاسمی آن را تهیه کردند.

منیر قیدی؛ ویلایی ها

http://naghdefarsi.com/media/kunena/attachments/8299/vilayiha4.jpgمیزان فروش: یک میلیارد و ۱۶۰ میلیون تومان
رتبه در جدول فروش: ۳۴
ژانر: دفاع مقدس
ستاره ها: طناز طباطبایی، پریناز ایزدیار، آناهیتا افشار، علی شادمان، ثریا قاسمی

درباره فیلم: درباره هشت سال دفاع مقدس فیلم های زیادی ساخته شده و هر کدام از زاویه ای آن را دراماتیزه کرده اند. در این میان فیلم هایی مثل «ویلایی ها» نشان می دهد ظرفیت همچنان باقی است و می توان از دل هشت سال جنگ، سوژه های بکر شکار کرد. منیر قیدی در «ویلایی ها» سراغ آن سوی خاکریز رفت و قصه خانواده فرماندهان سپاه و ارتش در سال ۱۳۶۵ را روایت کرد.

قصه فیلم خانم قیدی به طور کلاسیک روایت می شود اما تعمدا در فصل های زیادی شکل مستند می گیرد و این گونه انتظار زنان و خانواده فرماندهان جنگ دوچندان ملموس می شود. «ویلایی ها» سال پیش در جشنواره فجر موفق به دریافت سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل زن (ثریا قاسمی)، سیمرغ بلورین بهترین جلوه های ویژه رایانه ای (محمدقاسیم) و جایزه بهترین فیلم اول (منیر قیدی) شد.

درباره کارگردان: منیر قیدی فعالیت هنری خود را سال ۱۳۸۹ به عنوان منشی صحنه در فیلم «زیر بام های شهر» به کارگردانی اصغر هاشمی شروع کرد. او در ۱۶ فیلم منشی صحنه بوده است و در دو فیلم دستیار کارگردان (آفتابگردان های وحشی و خیلی دور، خیلی نزدیک). قیدی سال ها مترصد ساخت فیلم بود که حاصلش شد «ویلایی ها». فیلم بعدی اش را کی خواهدساخت؟

آیدا پناهنده؛ اسرافیل

میزان فروش: ۲۸۱ میلیون تومان بعد از سه هفته اکران
رتبه در جدول فروش: ۵۲
ژانر: درام اجتماعی
ستاره ها: هدیه تهرانی، پژمان بازغی، هدی زین العابدین

درباره فیلم: «اسرافیل» داستان زنانی است که قربانی جامعه مردسالار می شوند. یعنی به رغم داشتن تحصیلات، شغل و موقعیت خوب به خاطر برخی تفکرات عقب مانده از آمال خود دست می کشند و تن به یک زندگی دیگر می دهند. قهرمان فیلم «اسرافیل»، ماحی (هدیه تهرانی) می خواهد جلوی این تقدیر شوم بایستد که موفق نیست. فیلم به خوبی یک عشق قدیمی و آرزوهای فروخورده یک زن را به تصویر می کشد و البته گوشه هایی از علاقه مندی مرد (پژمان بازغی) را نیز ملموس نشان می دهد. فیلم جایی لطمه می خورد که دوربین به تهران می آید و بیش از اندازه روی زندگی شخصیت هدی زین العابدین می ماند. در مجموع قابل دفاع است. مهم تر اینکه برای خانم پناهنده یک گام به جلو محسوب می شود.

درباره کارگردان: آیدا پناهنده بعد از ساخت چند فیلم کوتاه و مستند تحسین شده، سه فیلم تلویزیونی کارگردانی کرد. اتفاقا دو فیلم «آبروی از دست رفته آقای صادقی» و «قصه داود و قمری» از تله های موفق تلویزیون به شمار می روند که بارها روی آنتن رفته و پناهنده را به جایزه رسانده اند. او سال ۹۳ نخستین فیلم سینمایی اش یعنی «ناهید» را ساخت و سال پیش «اسرافیل» را کارگردانی کرد. پناهنده جزو کارگردان های موفق سینمای ماست.

نگار آذربایجانی؛ فصل نرگس

http://naghdefarsi.com/media/kunena/attachments/8299/Fasl-eNarges20172.jpgمیزان فروش: ۲۳۲ میلیون تومان
رتبه در جدول فروش: ۵۷
ژانر: ملودرام
ستاره ها: ریما رامین فر، یکتا ناصر، امیر آقایی، پژمان بازغی، شایسته ایرانی، محمدرضا هدایتی، گوهر خیراندیش

درباره فیلم: «فصل نرگس» به طور همزمان چند قصه را پیش می برد. محور اصلی آن درباره اهدای عضو است که کارگردان برای نشان دادن آن از یک قصه عاشقانه بهره برده است. به موازات آن شخصیت های فیلم نیز مستقیم یا غیرمستقیم درگیر این مسئله هستند؛ از جمله یک بازیگر مطرح که «فصل نرگس» ابتدا با نمایش ظاهر زندگی و شخصیت او (امیر آقایی) تصورات منفی معمول را درباره این قشر از جامعه نشان می دهد و در پایان روی دیگری از زندگی بازیگران را به تصویر می کشد. آذربایجانی این گونه به همکاران بازیگر ادای دین کرده است. «فصل نرگس» حتما خالی از ایراد نیست و نمی توان آن را فیلمی خاص لقب داد اما به خوبی از پس بیان منظورش بر می اید و مخاطب را سرگرم می کند.

درباره کارگردان: نگار آذربایجانی با نقشی کوچک در فیلم «نسل سوخته» زنده یاد رسول ملاقلی پور وارد سینما شد. ۱۱ سال بعد یعنی سال ۱۳۸۸ «آینه های روبرو» را ساخت که از بخش نگاه نوی جشنواره بیست و نهم فجر دیپلم افتخار گرفت. این فیلم سوژه نابی دارد و مشکلات زندگی دوجنسه ها را به تصویر می کشید. «آینه های روبرو» نظر مخاطب ایرانی را جلب کرد و در چندین جشنواره خارجی به نمایش درآمد.

رقیه توکلی؛ مادری

میزان فروش: ۸۰ میلیون تومان بعد از یک هفته اکران
رتبه در جدول فروش: ۶۵
ژانر: ملودرام
ستاره ها: هومن سیدی، هانیه توسلی، نازنین بیاتی، ملیسا ذاکری، مریم بوبانی

درباره فیلم: داستان «مادری» درباره دو خواهر است که یکی به دلیل مشکلاتی که سر راهش قرار می گیرد، مجبور می شود برای فرزند خواهرش مادری کند، ضمن اینکه این دو خواهر تنها هستند و خاله ای دارند که او هم برای آن ها جایگاه مادر را دارد. اولین تجربه خانم کارگردان بیشتر یک فیلم احساسی است که هر اندازه تلاش کرده سراغ واقعیت های اجتماعی برود، باز هم نتوانسته از غلبه احساس بر فضای داستانش دور شود، برای همین آنچه به تصویر می کشد بیشتر جنبه نمایشی دارد تا واقعی. به طور کلی «مادری» فیلم آرامی است که نگاه زنانه اش بیشتر فضایی احساسی و دور از منطق دارد، در حالی که همین زنانگی می توانست نقطه عطف داستان باشد. با وجود همه نقص ها، فیلم «مادری» در میان فیلم های اجتماعی که با تصور هرچه تلخ تر، اثرگذارتر ساخته می شوند، حال مخاطبش را بد نمی کند.

درباره کارگردان: «مادری» اولین ساخته رقیه توکلی است که به تازگی روی پرده رفته است. نکته جالب فیلم حضور چهره های محبوب در آن است که برای یک کارگردان امتیاز محسوب می شود.

مریم دوستی؛ دریاچه ماهی

http://www.naghdefarsi.com/media/kunena/attachments/8299/Daryacheh-Mahi.jpgمیزان فروش: ۳۰ میلیون تومان
رتبه در جدول فروش: ۷۴
ژانر: دفاع مقدس
ستاره ها: نادر فلاح، ستاره اسکندری، لاله اسکندری، افشین هاشمی، حدیثه تهرانی

درباره فیلم: «دریاچه ماهی» و «ویلایی ها» دو فیلم اکران شده سال ۹۶ هستند که به موضوع دفاع مقدس می پردازند و کارگردان هر دو نیز زن هستند. «دریاچه ماهی» را مصطفی رستگاری نوشته و روایتی متفاوت از شهدای هنوز بر جای مانده کانال ماهی دارد. این فیلم نگاهی به وقایع پس از جنگ دارد و داستان چند خانواده را روایت می کند که در نقطه مشترکی به یکدیگر می رسند و در این میان عشق گمشده ای پیدا می شود. نظرات درباره فیلم تفاوت است؛ برخی منتقدان «دریاچه ماهی» را اثری شاخص در حوزه دفاع مقدس می دانند و برخی معتقدند فیلم در رسیدن به منظور خود موفق عمل نکرده است.

درباره کارگردان: «دریاچه ماهی» اولین تجربه بلند سینمایی مردم دوستی محسوب می شود که پیش از این ساخت ۱۲ فیلم کوتاه را در کارنامه خود داشته است. بسیاری از این فیلم ها نیز در جشنواره های جهانی حضور داشته و جوایزی را نیز کسب کرده اند. تحصیلات دوستی در زمینه کارگردانی و چهره پردازی بوده و علاوه بر این در سینما سابقه چهره پردازی داشته است. او مدتی پیش خبر ساخت فیلم دوم خود را رسانه ای کرد: «این فیلمنامه با کار قبلی من یعنی «دریاچه ماهی» کاملا متفاوت است و درباره نگاه جامعه به زنان و بسیار پربازیگر و پرلوکیشن است.»

غزاله سلطانی؛ پرسه در حوالی من

اکران در گروه هنر و تجربه
میزان فروش: اعلام نشده
ژانر: درام اجتماعی
ستاره ها: مهراوه شریفی نیا، بهناز جعفری، سوسن مقصودلو، نسرین نکیسا و…

درباره فیلم: غزاله سلطانی در فیلم اول خود روی سوژه ای خاص دست گذاشته است. دختری که در سن ۳۰ سالگی هنوز ازدواج نکرده و آرزوی مادرشدن دارد. سایه (مهراوه شریفی نیا) دوست دارد بچه دار شود ولی علاقه ای به ازدواج کردن ندارد؛ از آن سو به یک مرد نیاز دارد، به همین دلیل دوست دارد که پسرداشته باشد و مادری کردن را به ازدواج بیشتر ترجیح می دهد. سایه می خواهد توسط یک نوزاد پسر تنهایی اش را پر کند و آن حس زنانگی و مادرانه را به نوزادش انتقال بدهد و..

«پرسه در حوالی من» به خوبی از پس ترسیم شرایط بحرانی یک زن بر می آید و خاطب را متقاعد می کند. فیلم ضعف هایی هم دارد که ریتم کند داستان و شاخه به شاخه شدن مهمترین آن ها است. غزاله سلطانی به نحوه نمایش فیلمش در هنر و تجربه هم معترض بود و از ادامه اکران انصراف داد.

درباره کارگردان: غزاله سلطانی پیش از ساخت فیلم «پرسه در حوالی من» فیلم بلند مستند«… و آسمان آبی» را ساخته بود. فیلم مروری بر زندگی استاد عزت الله انتظامی داشت. سلطانی فعالیت های متعددی در حوزه تئاتر هم انجام داده و فیلم های کوتاهش جوایزی را از جشنواره های داخلی و خارجی دریافت کرده است.

فاطمه ثقفی؛ بیوگرافی

اکران در گروه هنر و تجربه
میزان فروش: اعلام نشده
ژانر: درام اجتماعی
ستاره ها: بهار کاتوزی، میثاق زارع، روح الله مهرابی و…

درباره فیلم: «بیوگرافی» سوژه ای جسورانه دارد و موضوع ترنس ها را محور روایت داستان قرار داده است (حتما می دانید ترنس به کسی گفته می شود که جسمش زن باشد ولی روحی مردانه داشته باشد و یا عکس این حالت). محور داستان فیلم خانواده ای است که هر کدام از اعضای آن برای رهایی از مشکل به فکر خود است. راحله (بازیگر اصلی) با مشکل حادی دست و پنجه نرم می کند و مواجهه او با برادر دوجنسیتی اش است. او برای کمک به این برادر تا مرز قربانی شدن نیز پیش می رود. «بیوگرافی» در مجموع اثر موفقی است اما خب ایرادهایی هم دارد. مثل چندپاره شدن قصه و گاهی نگاه محافظه کارانه به سوژه. با این حال رفتن سراغ چنین موضوعاتی که از قضا مهم و رهاشده هستند، ظاهرا برعهده خانم های کارگردان گذاشته شده.

درباره کارگردان: فاطمه ثقفی کارگردان فیلم «بیوگرافی»، به خاطر فعالیت پدر و برادرش در حوزه سینما، از شش سالگی با این حرف آشنا شد. ثقفی کارشناس ارشد فلسفه هنر است و تاکنون به عنوان منشی صحنه و دستیار کارگردان با فیلم های سینمایی «مگر کسب و کار من است»، «همه چیز برای فروش»، «مردی که اسب شد» و… همکاری داشته است. او در زمینه فیلمنامه نویسی هم تجربیاتی دارد. او بیوگرافی را براساس فیلمنامه برادرش امیرحسین ثقفی کارگردانی کرده است.

افضلی و برق نورد؛ کارستان

اکران در گروه هنر و تجربه
میزان فروش: اعلام نشده
ژانر: مستند

درباره فیلم: «مادر زمین» و «شاعران زندگی» دو مستند از مجموعه پروژه «کارستان» هستند که در گروه هنر و تجربه رفتند. مهناز افضلی در «مادر زمین» زندگی هایده شیرزادی را سوژه کرد. شیرزادی که در گذشته محرومیت ها و محدودیت های زادگاهش (گیلانغرب) آن را از تحصیل بازداشته بود، امروز تبدیل به کارآفرینی شده که برای اولین بار در کشور سایت بازیافت نخاله های ساختمانی را راه اندازی کرده و توانسته از تخریب زمین جلوگیری کند. افضلی با «مادر زمین» نشان داد می تواند هم به سوژه وفادار باشد و هم مخاطب را سرگرم کند.

درباره کارگردان: زندگی، روحیه و فعالیت های شیرین پارسی، شالیکار، فعال محیط زیست و فعال اجتماعی در حوزه زنان باعث شد تا شیرین برق نورد در روایتی شاعرانه به مستند او بپردازد. شیرین پارسی فارغ التحصیل ادبیات از کشور فرانسه و منتخب برگزیده کارآفرینی در جشنواره کارآفرینی گیلان در سال ۱۳۸۳ بوده است. زمین های بدون حاصل به ارث مانده خانوادگی او اولین جرقه ای بود که باعث شد تا او به فکر کسب و کار تازه ای بیفتد. در نهایت شیرین پارسی و همسرش توانستند در شیوه کشت مکانیزه الگوی مناسبی را به کشاورزان منطقه ارائه دهند. این فیلم با همراهی همسر و فرزندان این کارآفرین ساخته شده و نویسندگی، کارگردانی و تدوین کار برعهده شیرین برق نورد است.

نوشته فیلم‌هایی که کارگردان‌های زن ایرانی در سال ۹۶ ساختند اولین بار در نقد فارسی. پدیدار شد.

Powered by WPeMatico

رمان‌های کلاسیکی که باید بخوانید

در مطلب پیش‌رو فهرستی از رمان های شاهکار جهان را برای علاقه مندان حرفه ای ادبیات داستانی گرد‌آوری کرده‌ایم که خواندنشان توصیه می‌شود. با ما همراه باشید.

جنگ و صلح

«چنان بودم که دوست داشتم دنیا مرا بشناسد و دوست بدارد و مرا به نام بنامد و طنین نامم هر کسی را تحت تاثیر قرار دهد. دوست داشتم جهانیان گرد من حلقه زنند و به خاطر چیزی، از من سپاسگزاری کنند.» این آرزوی «تولستوی» در جوانی بود و دیری نپایید که به آن رسید. مردم در هیات دسته جات مشتاق و علاقه مند، از سراسر جهان، خود را به روستای «سیاسنایا پولیانا» (زادگاه تولستوی) می رساندند تا او را ببینند و به خاطر آثارش از او تشکر کنند؛ به خاطر داستان ها و رمان هایش، به خاطر «آنا کارنینا»، به خاطر «جنگ و صلح»، پیرمرد از آنها استقبال می کرد چرا که خود می دانست چه کرده است و به هیچ وجه اهل تواضع و تعارف نبود. وقتی درباره «جنگ و صلح» از او می پرسیدند، دستی به ریش سفیدش می کشید، نگاهی نافذ به پرسش کننده می انداخت و می گفت: «تواضع به کار، باید گفت این یه کاری هست شبیه ایلیاد.» قطعا «تورگنیف» چنین چیزی در «جنگ و صلح» دیده بود و الا او را «نویسنده بزرگر روسیه» نمی دانست. اما سخن «گورکی» درباره «تولستوی» تامل برانگیزتر است: «همیشه وقتی او را نگاه می کنم، در او چیزی می بینم که وادارم می کند فریاد بزنم: چه مخلوق شگفت انگیزی بر کره زمین زندگی می کند.» رمان «جنگ و صلح» را بهتر است با ترجمه سروش حبیبی بخوانید.

برادران کارامازوف

داستان کتاب، ماجرای خانواده ای عجیب و شرح نحوه ارتباطی است که بین فئودور کارامازوف، پیرمرد فاسد الاخلاق و متمول با سه پسرش به نام های میتیا، ایوان و آلیوشا و پسری دیگر به نام اسمردیاکوف وجود دارد. از زمان انتشار این رمان، بسیاری از اندیشمندان و دانشمندان مثل آلبرت اینشتین، زیگموند فروید، مارتین هایدگر، کورت ونه گات، لودویگ وینگشتاین و پاپ بندیکت شانزدهم درباره آن سخن گفته اند و مطالعه آن چنان اهمیت دارد که از طریق آن می توان بسیاری از الگوهای رایج در ادبیات داستانی جهان و حتی سینما را بازشناخت. رمان «برادران کارامازوف» در واقع بسیار تحسین شده و تاکنون بارها مورد اقتباس قرار گرفته و فیلم ها و آثار نمایشی بسیاری براساس آن تهیه شده است. یکی از معروف ترین آنها فیلمی با همین نام است که در سال ۱۹۵۸ توسط ریچارد بروکس به عنوان کارگردان ویول برینر و ویلیام شانتر به عنوان بازیگر ساخته شد. «برادران کارامازوف» به جهت تصاویر دقیق از آداب و رسوم و جزییات مباحث زمان خودش، معمولا به عنوان یک اثر واقع گرایانه شناخته می شود اما طرح اصلی کتاب در مورد سوالاتی فلسفی نظیر منشأ هستی، اراده بشر و سرنوشت انسان هاست. این رمان را با ترجمه صالح حسینی بخوانید.

آنا کارنینا

«آنا کارنینا» داستان زنی است که معصیتش او را به تباهی و مرگ می کشاند. نکته جالب در زندگی «تولستوی» این بود که «نویسنده بزرگ روسیه» آرزویی داشت که شاید به نظر سخیف بیاید؛ او هرگز زیبا نبود و آرزو می کرد زیبا باشد. روزی در جوانی گفته بود حاضر است هرچه در زندگی دارد بدهد و برای لحظه ای زیبا باشد. این آرزویی محال بود اما گذر زمان چیزی بیش از زیبایی به او بخشید؛ شکوه. ریش سفید و بلندِ پیرمرد اکنون چهره ای اسطوره ای به او بخشیده است و ما را به خضوع وامی‌دارد. او در سنین پیری سلامت روانی اش را از دست داد اما حتی جنونش هم به زعم ما «ماکسیم گورکی» (دیگر نویسنده شهیر روس) فراانسانی بود: «لب دریا نشسته بود و سر خود را بر دست هایش قرار داده بود. باد موهای نقره گون ریشش را میان انگشتانش می راند. او در دریا به دوردست می نگریست و امواج کوچ سبزرنگ دریا مطیعانه به پاهایش می خوردند و آنها را نوازش می کردند، چنان که گویی می خواهند به جادوگر پیر، چیزی راجع به خود بگویند… او چون سنگی قدیمی می نمود که جان گرفته است و به آغاز و انجامِ همه چیزها آگاهی دارد و به آنها می اندیشد که سرانجام کار سنگ ها و علف های زمین، آب های دریا و خلاصه همه جهان از خورشید تا دانه شن ریزه چه خواهدبود…» رمان «آنا کارنینا» را نیز می توانید با ترجمه سروش حبیبی بخوانید.

جنایت و مکافات

انسان مدرن داستایفسکی برای رهایی از تمام فلاکتی که جامعه برایش ساخته، به خودویرانگری دست می زند و کم کم در کاراکتری تجسم پیدا می کند که یکی از مشهورترین شخصیت های منفی در تاریخ ادبیات داستانی جهان است: راسکلنیکف در رمان «جنایت و مکافات». داستایفسکی، اولین بار، طرح این رمان را در نامه ای این طور توضیح داد: «این کتاب مطالعه روانشناختی یک جنایت خواهد بود… جوانی فقیر، دانشجوی سابق دانشگاه سن پترزبورگ، گرفتار عقایدی- نه چندان خردمندانه- می شود و تصمیم به انجام کاری می گیرد تا فورا از وضعیت دشوار زندگی نجات پیدا کند. او مصمم می شود پیرزنی رباخوار را بکشد. پیرزن، فردی احق، طماع، کَر، بیمار و کاملا بی ارزش است. جوان فکر می کند توجیهی برای زندگی او وجود ندارد و همین تفکر، توازن روحی او را برهم می زند. پیرزن کشته می شود و هرگز کسی به جوان ظن نمی برد اما روند کلی روانشناختی کتاب، جنایت را لو می دهد. قاتل، ناگهان، با مشکلاتی حل ناشدنی رو به رو می شود و از آن پس احساساتی تصور ناپذیر او را آزار می دهد…» صحنه قتل پیرزن توسط راسکلنیکف چنان تاثیرگذار است که هنوز هم یکی از مشهورترین صحنه های قتل در رمان است. بهترین ترجمه از این رمان در ایران، ترجمه مهری آهی است.

آرزوهای بزرگ

چارلز دیکنز برجسته ترین رمان نویس و نویسنده انگلیسی عصر ویکتوریا و یک فعال اجتماعی توانمند در آن دوران بوده است؛ آن قدر که جیمز جویس، یکی از بزرگ ترین رمان نویسان قرن بیستم درباره او می گوید، از شکسپیر به این سو، چارلز دیکنز، تاثیرگذارترین نویسنده در زبان انگلیسی بوده است. از او برای داستان سرایی و نثر توانمندش و خلق شخصیت های به یادماندنی، بسیار تحسین به عمل آمده است. چارلز در طول زندگی اش، محبوبیت جهانی بسیاری کسب کرد و این شهرت را مدیون آثاری همچون «دیوید کاپرفیلد»، «آرزوهای بزرگ»، «الیور توییست» و «داستان دو شهر» بود. در این میان رمان «آرزوهای بزرگ» یکی از آثاری است که همواره در فهرست ده رمان شاهکار جهان در تمام فهرست های ارائه شده از سوی منتقدان حضور داشته است.

مادام بوواری

نوشتن مادام بوواری از سپتامبر ۱۸۵۱ تا آوریل ۱۸۵۶به مدت پنج سال طول کشید. در این مدت فلوبر روزانه بیش از چند خط نمی نوشت و مرتب مشغول ویرایش نوشته های پیشین بود و هر آنچه را برکاغذ می آورد با صدای بلند برای خود می خواند. فلوبر هر روز صبح ساعت ۱۰ بلند می شد و زنگ پیشخدمت را به صدا در می آورد تا برایش روزنامه ها، نامه ها، لیوانی آب سرد و پیپ چاق شده اش را بیاورد. بعد مشتی به دیوار بالا می زد تا اگر مادرش دوست دارد بیاید و کنارش بنشیند و با هم صحبت کنند. بعد از آن هم نوبت به نظافت روزانه و استفاده تونیکی ضدریزش مو می رسید. ناهار را معمولا سبک می خورد و بعد از تدریس تاریخ و جغرافیا به برادرزاده اش، مطالعه می کرد. اما وقت نوشتن فلوبر شب بود. هرچند که اغلب از پیشرفت کندش می نالید اما با دیدن دوستش لویی و شنیدن نظرات او درباره رمانش، آرام می شد. در هر حال نوشتن «مادام بوواری» پنج سال طول کشید و سال ها بعد درباره این نوع مشقت برای نوشتن گفت: «روی هم رفته کار هنوز بهترین راه فرار از زندگی است.» بهترین ترجمه ای که می توانید از این رمان بخوانید، ترجمه زنده یاد مهدی سحابی است. از وجوه دیگر اهمیت رمان «مادام بوواری» این است که این رمان را «کتاب مقدس رئالیسم» می دانند.

دون کیشوت

«دون کیشوت» اثر سر وانتس به اعتقاد بسیاری از متفکران و منتقدان، اولین رمان مدرن تاریخ ادبیات است. میگل سروانتس بخش اول دون کیشوت را در سال های اواخر قرن شانزدهم و اوائل قرن هفدهم در زندان نوشت. این بخش، نخستین بار در سال ۱۶۰۵ و بخش دوم ۱۰ سال بعد در ۱۶۱۵ در مادرید چاپ شد. نخستین بار «دون کیشوت» به دست محمد قاضی از زبان فرانسوی به زبان فارسی ترجمه شد که هنوز هم بهترین ترجمه از این رمان است. «دون کیشوت» داستان فصل پایانی زندگانی پیرمردی است که دچار توهم است و وقت خود را با خواندن آثار ممنوع می گذراند. در زمان روایت داستان، نوشتن و خواندن آثاری که به شوالیه ها می پرداخت ممنوع بود و شخصیت اصلی داستان خود را جای یکی از همین شوالیه ها می بیند و دشمنانی فرضی در برابر خود می بیند که اغلب کوه ها و درخت ها هستند. «گوستاو دوره» نگاره معروف دون کیشوت و سانچو- خدمتکار دون کیشوت- را مقابل آسیاب بادی به تصویر کشیده است. «دون کیشوت» پهلوانی خیالی و بی دست و پاست که گمان می کند شکست ناپذیر است. او به سفرهای طولانی می رود و در میانه همین سفرهاست که اعمالی عجیب و غریب انجام می دهد. او که هدفی جز نجات مردم از ظلم و استبداد حاکمان ظالم ندارد، نگاهی تخیلی به اطرافش دارد و همه چیز را در قالب ابزار جنگی می بیند.

بینوایان

ویکتور هوگو در بینوایان، تصویر راستین سیمای مردم فرانسه در قرن نوزدهم را روایت کرده است. چهره چند قهرمان در بینوایان برجسته تر ترسیم شده است؛ از جمله آنها ژان والژان است. مرد میانسال و خسته که با نیم تنه کهنه و شلوار وصله دارش پس از گذراندن ۱۹ سال زندان با اعمال شاقه، جایی برای رفتن ندارد و کسی پناهش نمی دهد، حتی در لحظه ای حاضر می شود به زندان بازگردد ولی راهش نمی دهند، در اوج درماندگی و سیه روزی به خانه اسقفی پناه می برد، اسقف با خوشرویی و مهربانی از او پذیرایی می کند، ولی این مهمان ناخوانده نیمه شب ظروف نقره اسقف را به سرقت می برد. ساعتی بعد به دست ژاندارم دستگیر می شود، ولی بزرگواری اسقف مسیر زندگی او را تغییر می دهد. ژان والژان در ۲۵ سالگی اسیر پنجه های ستمگری شده است؛ او که روستایی پاکدلی بوده به سبب سرقت یک قرص نان برای سیر کردن کودک گرسنه خواهرش این همه زندان تحمل کرده است. در نتیجه مهربانی و عاطفه برایش امر فراموش شده است. سرانجام نیکی یک مرد روحانی، درهای نیک بینی و خیراندیشی را روی او باز می کند و یکی از بزرگان روزگارش می شود. ویکتور هوگو در خلال پردازش شخصیت های داستان و روان شناسی آنها، نحوه درگیری و دخالت آنان را هم زمان با وقایع مهم تاریخی و اجتماعی کشورش نشان می دهد.

دیوید کاپرفیلد

در اهمیت چارلز دیکنز همین بس که بعد از نوشتن رمان «الیور توییست»، در آن دوره کاری کرد که حکومت وقت به تقلا بیفتد و راه چاره ای برای زاغه نشینان اطراف لندن پیدا کند. دو رمان از او نیز هست که در اکثر فهرست های شاهکارهای جهان نام شان را می بینیم؛ «آرزوهای بزرگ» و «دیوید کاپرفیلد». جالب اینجاست فقط براساس رمان «دیوید کاپرفیلد» تاکنون بیش از ۱۳ اقتباس سینمایی و انیمیشن انجام شده است که مخاطبان ایرانی قطعا بعضی از آن ها را از تلویزیون ایران دیده اند. از «آرزوهای بزرگ»، نیز قریب به ۳۰ برداشت سینمایی و کارتونی انجام شده که بعضی از اقتباس های آن چه در قالب مجموعه کارتونی و چه در قالب فیلم سینمایی، پخش شده است. در فصل های نخست رمان «دیوید کاپرفیلد»، دیوید را همراه مادر جوانش می بینیم، مادری معبود دیوید که مخلوقی است دوست داشتنی اما ضعیف و سبک مغز. پگوتی، این موجود عجیب و غریب که رفتارش تند و خشن ولی دلش سرشار از مهر و عطوفت است، در کنار آنان است. رشته این زندگی آمیخته به عشق و محبت با ازدواج بیوه جوان با آقای موردستون مردی سنگدل که در پس نقاب متانت مردانه پنهان شده است، گسسته می شود و… «دیوید کاپرفیلد» برای نخستین بار سال ۱۸۵۰ میلادی منتشر شد و به دوران پختگی و کمال هنری دیکنز تعلق دارد.

نوشته رمان‌های کلاسیکی که باید بخوانید اولین بار در نقد فارسی. پدیدار شد.

Powered by WPeMatico

مقوله سیاست تا چه اندازه در سرنوشت جوایز اسکار تاثیر داشته‌است؟

جايزه اسكار سالانه در مراسمي توسط آكادمي علوم و هنرهاي تصاوير متحرك به بهترين آثار صنعت سينماي جهان اهدا مي‌شود. اين مراسم هر ساله در بيش از ۱۰۰ كشور جهان به‌صورت زنده پخش مي‌شود و در تمام اين سال‌ها، جايزه اسكار وضعيت كلي سينما را نشان مي‌دهد و به عنوان پاداشي به فيلم‌ها، بازيگران و كارگرداناني كه دستاوردهاي پايداري داشته‌اند اهدا مي‌شود؛ جايزه‌اي كه نه تنها در تثبيت ستاره‌ها موثر بوده بلكه نقش بسزايي هم در موفقيت تجاري فيلم‌ها داشته است. اما در پس پرده مراسم اسكار بيش از آنكه سينما به عنوان هنر هفتم مورد توجه قرار بگيرد، مسائل فرهنگي و اجتماعي، جريان‌هاي فكري، تسويه‌حساب‌هاي سياسي و تاريخي و در نهايت هرآنچه كه بتواند منافع غول‌هاي فيلمسازي سينماي هاليوود، كه اغلب آنها از بزرگ‌ترين سرمايه‌داران امريكا و جهان هستند را تامين كند در اولويت داوران براي امتياز دادن قرار مي‌گيرند.

رسوايي‌هاي اخلاقي هاليوود

نودمين دوره مراسم اسكار شامگاه يكشنبه ١٤ اسفند برگزار شد. امسال همانند دوره‌هاي قبل سايه مسائل حاشيه‌اي بر اين مراسم سنگيني مي‌كرد. اسكار ٢٠١٨ كاملا تحت تاثير رسوايي‌هاي اخلاقي هاليوود، اتهامات آزار جنسي و همچنين برقراري عدالت جنسي و نژادي قرار داشت.

جيمز فرانكو با بازي در فيلم «هنرمند فاجعه» يكي از شانس‌هاي قطعي نامزدهاي بهترين بازيگر مرد محسوب مي‌شد، اما در فهرست كانديداها جاي نگرفت. به نظر مي‌رسد كه مطرح شدن اتهامات اخلاقي فرانكو در آخرين روزهاي راي‌گيري نامزدهاي اسكار، از عوامل مهم اين موضوع است. اتهامات درست بعدازاين مطرح شد كه فرانكو در مراسم گلدن گلوب حمايت خود را از جنبشي عليه آزار جنسي به نام «ديگر بس است»، اعلام كرده بود.

حاضران در مراسم هم بيشتر در حمايت از جنبش‌هاي «من‌ هم همين‌طور» و «ديگر بس است» صحبت كردند. اشلي جاد، سلما هايك و آنابلا سيورا سه زني بودند كه از هاروي واينستين و بحث آزار جنسي توسط وي حرف زدند و ابراز اميدواري كردند كه آكادمي اسكار بتواند امكانات بيشتري براي برابري، تنوع و فرصت‌هاي ميان بخشي فراهم كند.

همه‌چيز عليه ترامپ

در دوره‌هاي پيش شرايط و سياست‌هاي هاليوود بر جوايز اسكار بسيار پررنگ‌تر بود. مراسم اسكار سال ٢٠١٧ تحت‌الشعاع تقابل با ترامپ به خصوص در مخالفت‌ با سياست‌هايش عليه مهاجران، رنگين‌پوستان و دگرباشان قرار گرفت. دونالد ترامپ سال گذشته با امضاي يك فرمان اجرايي، ورود اتباع هفت كشور مسلمان ازجمله سودان، سومالي، عراق، ايران، ليبي و يمن به امريكا را به حال تعليق درآورد و ورود پناهجويان سوري را به مدت نامعلوم ممنوع كرد.

http://naghdefarsi.com/media/kunena/attachments/8299/image_13951202188_the-salesman.jpgوي همچنين در بسياري از سخنراني‌هاي انتخاباتي خود بارها مواضعي نژادپرستانه اتخاذ كرد، مخالفت خود را با ازدواج همجنس‌گرايان بطور علني ابراز كرده و چاره را در همگون كردن قضات ديوان عالي كشور اعلام كرد. صحبت‌هاي او و مايك پنس، معاون ترامپ درباره همجنس‌گرايي در اسكار ٢٠١٧ خود را نشان داد. همان سال اصغر فرهادي با فيلم «فروشنده» از كانديداي مهم فيلم خارجي در اسكار بود كه در اعتراض به تصميمات مهاجرتي ترامپ در مراسم اسكار حاضر نشد و فيلم «فروشنده» اسكار بهترين فيلم خارجي را دريافت كرد. انوشه انصاري هنگام دريافت اسكار نامه اصغر فرهادي را خواند كه در نقش سينما در همدلي مردم صحبت كرده بود.

اگر در دوره قبل هنرمندان سياه‌پوست از عدم توجه آكادمي به هنرمندان سياه‌پوست گلايه كرده بودند، سال ٢٠١٧ اولين سالي بود كه در هر شاخه بازيگري (بازيگر نقش اول مرد، نقش اول زن، نقش مكمل مرد و نقش مكمل زن)، حداقل يك بازيگر سياه‌پوست در ميان كانديداها حضور داشت. دنزل واشينگتون در شاخه بهترين بازيگر نقش اول مرد، روت نگا بهترين بازيگر نقش اول زن، ماهرشالا علي بهترين بازيگر نقش مكمل مرد و وايولا ديويس، نائومي هريس و اكتاويا اسپنسر در شاخه بهترين بازيگر نقش مكمل زن كانديدا شدند و در نهايت وايولا ديويس و ماهرشا علي بازيگران سياه‌پوست اسكار را به خانه بردند. انتخاب بهترين فيلم «مهتاب» هم نوعي دلجويي از هنرمندان سياه‌پوست بود كه با ٣ جايزه و ٨ نامزدي در اسكار درخشيد كه داستاني در رابطه با همجنسگرايي داشت. به نظر مي‌رسد كه درخشش اين فيلم در مراسم اسكار، بي‌ارتباط با مخالفت‌هاي هاليوود با سياست‌هاي دونالد ترامپ نبود.

سال رسوايي

مراسم اسكار سال ٢٠١٦ نيز از اين مساله مستثني نبود و اعلام نام بهترين فيلم باعث شگفتي بسياري از سينما‌دوستان شد. در آن دوره اغلب كارشناسان به اتفاق فيلم «از گور برخاسته» را شانس اصلي كسب اسكار بهترين فيلم مي‌دانستند. اين فيلم بر اساس زندگي واقعي مردي سفيدپوست و شكارچي در قرن نوزدهم ساخته شده كه ناگزير است براي زنده ماندن، نه تنها با طبيعت وحشي و خرسي درنده بلكه با سرخپوستاني كه به دنبال كشتن سفيدپوست‌هاي شكارچي و غارتگر هستند و نيز مردي كه فرزندخوانده‌اش را كشته مبارزه كند. «از گور بازگشته» درامي خلاقانه و پركشش با فيلمبرداري درخشان و بازي خيره‌كننده لئوناردو ديكاپريو بود كه همه عناصر يك اثر سينمايي فوق‌العاده را داشت. اما در نهايت اين فيلم «افشاگر» بود كه توانست فيلم الخاندرو ايناريتو را كنار بزند و بهترين فيلم سال در اين مراسم لقب بگيرد. فيلم «افشاگر» ماجراي رسوايي است كه در اوايل قرن بيست و يكم درباره كليسا و فساد اخلاقي در آن ساخته و پرداخته شد.

«افشاگر» گرچه فيلم خوش‌ساختي است اما بيشتر شبيه يك گزارش مستند است تا يك فيلم درام. خبري از قهرمان و ضدقهرمان نيست و فيلم‌نامه دچار ضعف در شخصيت‌پردازي است. به عقيده بيشتر دوستداران سينما، «افشاگر» هرگز در حد و اندازه‌هاي كسب عنوان بهترين فيلم و بهترين فيلم‌نامه نبود و تنها موضوع اين اثر باعث شد تا موفق شود در رقابتي ناعادلانه گوي سبقت را از آثار ارزشمندي چون «از گور بازگشته» و «ركود بزرگ» بربايد.

سياست‌هاي عجيب اسكار

در ميان جوايز اهدا شده اسكار در سال‌هاي اخير، مي‌توان مراسم هشتاد و پنجم را به عنوان سياسي‌ترين اسكار برگزيد. در اين سال فيلم‌هاي قابل توجهي همچون «جانگو آزاد شده»، «زندگي پي»، «بينوايان» و «استاد» در صنعت سينما ساخته شده بود، اما در نهايت جايزه بهترين فيلم به «آرگو» رسيد كه ويژگي آن برخورداري از داستاني سياسي و ضد ايراني فيلم بود.

«آرگو» در حالي موفق به كسب اين جايزه شد كه حتي نتوانسته بود در بخش كارگرداني نامزد شود كه اين اتفاق در اسكار بسيار نادر است، اما در آن برهه تاريخي و اوج تنش‌هاي ميان ايران و امريكا، موضوع فيلم كه در مورد اشغال سفارت امريكا و گروگان‌گيري در ايران در سال ٥٨ بود، باعث شد كه حتي فيلمي مثل «لينكلن» كه درباره زندگي رييس‌جمهور تاريخ‌ساز ايالات متحده است ناديده گرفته شود و تهيه‌كنندگان «آرگو» با اسكار به خانه برگردند.

ستايش ايالات متحده

در تاريخ اسكار فيلم‌هايي كه به دليل عدم همخواني با جريان‌هاي فكري هاليوود در برهه‌اي از زمان ناديده گرفته شده است بسيار است. از شاخص‌ترين اين آثار مي‌توان به فيلم «رستگاري شاوشنك» ساخته فرانك دارابونت اشاره كرد كه هم‌اكنون به عنوان برترين فيلم تاريخ سينما در نظرسنجي‌هاي مردمي شناخته مي‌شود. اين فيلم در سال ١٩٩٤ نامزد دريافت ٧ اسكار شد اما نتوانست هيچ‌كدام از جوايز را به دست بياورد. در آن سال فيلم «فارست گامپ» بود كه بيشتر جوايز اصلي را از آن خود كرد.

«فارست گامپ» اثري زيبا و دلپذير در مورد زندگي پسري با بهره هوشي پايين است اما درونمايه آن در واقع ستايش ايالت متحده امريكا است كه با وجود همه فراز و نشيب‌ها به زعم سازندگان فيلم، استوار و باشكوه ايستاده است. از سوي ديگر «رستگاري شاوشنك» فساد حاكم بر سيستم قضايي امريكا و زندان‌هاي مخوف اين كشور را عيان كرده است و با توجه به تاريخچه اسكار ناديده گرفتن اين فيلم در برابر «فارست گامپ» مساله دور از انتظاري نيست.

تحريف تاريخ

پس از پايان جنگ جهاني دوم، به خصوص در دو دهه اخير، همواره فيلم‌هايي كه به وقايع آن دوره به خصوص مساله يهودي ستيزي و هولوكاست پرداخته‌اند در مراسم اسكار مورد توجه قرار گرفته‌اند. اين فيلم‌ها با حمايت مالي قابل توجه كمپاني‌هاي عظيم فيلمسازي هاليوود و سهامداران يهودي ‌آنها ساخته مي‌شوند و اغلب آنها بسيار تاثيرگذار و خوش‌ساخت هستند و البته به خوبي تاريخ را در اذهان عمومي تحريف مي‌كنند.

از جمله اين آثار مي‌توان به «پسر شائول»، «شكست‌ناپذير»، «جاعلان»، «كتابخوان»، «پيانيست»، «زندگي زيباست»، «فهرست شيندلر» و «نجات سرباز رايان» اشاره كرد كه اسكار تقريبا به تمام آنها روي خوش خود را نشان داده است. شوخي ريكي جرويز با كيت وينسلت در اين زمينه مشهور است: «به‌ تو گفته بودم در يك فيلم هولوكاستي بازي كن تا جوايز از راه برسد. نگفته بودم؟» و فيلم «كتابخوان» بود كه اولين اسكار را براي وينسلت به همراه آورد.

بي‌مهري به چهره عريان جامعه امريكا

از ديگر شاهكارهايي كه در سال‌هاي دورتر در مراسم اسكار مورد بي‌مهري قرار گرفته‌اند مي‌توان به فيلم‌هايي چون «اينك آخرالزمان» و «راننده تاكسي» اشاره كرد كه اولي به فجايع جنگ ويتنام ‌پرداخت و دومي لايه‌هاي فساد و چهره عريان جامعه امريكا را در دهه هفتاد ميلادي به تصوير كشيد. همچنين بزرگاني همچون آلفرد هيچكاك (داراي يك اسكار افتخاري)، استنلي كوبريك و رابرت آلتمن (او در سال ۲۰۰۶ جايزه اسكار دستاورد يك عمر فعاليت هنري را كسب كرد) هرگز براي آثار خود موفق به دريافت اسكار نشدند كه اين مساله يكي از نقاط تاريك پرونده اسكار محسوب مي‌شود.

مراسم اسكار پيش از اين در طول دوران برگزاري همواره با حاشيه‌هايي همراه بوده كه جنبه هنري و سينمايي آن را تحت تاثير قرار داده است. يكي از مشهورترين اين اتفاقات در چهل و پنجمين دوره از جوايز آكادمي اسكار رخ داد. مارلون براندو كه براي فيلم «پدر خوانده» نامزد دريافت اسكار شده بود حضور در مراسم را تحريم كرد و به جاي خود ساچين ليتل فيدر بازيگر سرخپوست ناشناخته‌اي كه بعدها به عنوان رييس انجمن بوميان امريكا معرفي شد، را فرستاد.

زماني كه نام براندو براي اسكار بهترين بازيگر نقش اول مرد، خوانده شد، زني بومي با لباس آپاچي‌ها و موهاي سياه روي صحنه حاضر شد. وي جايزه را پس زد و پس از معرفي خود در حالي كه نامه‌اي از براندو در دست داشت، گفت: «امشب به جاي مارلون براندو به اين مراسم آمده‌ام و او از من خواسته تا به شما بگويم كه با تمام احترام، حاضر به قبول اين جايزه ارزشمند نيست و دليل آن رفتاري است كه صنعت فيلمسازي هاليوود با بوميان امريكا داشته است. »

اگرچه به نظر مي‌رسد در اين دوره با افزايش اعضاي آكادمي و حضور بيش از هشت هزار تن در راي‌گيري، جوايز اسكار به شكل منصفانه‌تري توزيع شد، اما همچنان حضور مسائل سياسي و اجتماعي در بزرگ‌ترين رخداد سينمايي دنيا به‌شدت پررنگ است و اين مساله در نهايت اعتبار هنري جايزه بزرگ را زير سوال برده ‌است.

نوشته مقوله سیاست تا چه اندازه در سرنوشت جوایز اسکار تاثیر داشته‌است؟ اولین بار در نقد فارسی. پدیدار شد.

Powered by WPeMatico